| Po | Wt | Śr | Cz | Pt | So | Nd |
01 |
02 |
03 |
04 |
05 |
||
06 |
07 |
08 |
09 |
10 |
11 |
12 |
13 |
14 |
15 |
16 |
17 |
18 |
19 |
20 |
21 |
22 |
23 |
24 |
25 |
26 |
27 |
28 |
29 |
||||
Podstawowe umiejętności, jakimi musi dysponować ksiądz prowadzący spotkanie, dotyczą komunikacji interpersonalnej. Komunikowanie się z uczestnikami buduje poziom interpersonalny spotkania, który w oczywisty sposób wpływa na poziom zadaniowy, a więc realizację celu zebrania, ale nade wszystko umożliwia uczestnikom żywe, autentyczne uczestniczenie w spotkaniu, wyrażanie własnych odczuć, daje poczucie bycia zrozumianym (a co za tym idzie włączonym we wspólnotę). Uczestnicy spotkania w bezpiecznych warunkach mogą rozwiewać wątpliwości, kroczyć drogą poszukiwania rozwiązań własnych dylematów życiowych, a także dzielić się radościami płynącymi z wiary.
Umiejętności komunikacyjne duszpasterza wpływają na tworzenie dobrego kontaktu z uczestnikami. Jednocześnie ksiądz czuwa, by wypowiedzi uczestników były komunikatywne i zgodne z ustalonymi zasadami. Efektywna komunikacja jest warunkiem współpracy na linii:
- uczestnicy–ksiądz,
- ksiądz–uczestnicy.
Komunikowanie się polega na przekazywaniu informacji. W codziennych rozmowach naprzemiennie przyjmujemy rolę nadawcy (mówiącego) i odbiorcy (słuchacza). Na spotkaniach z wiernymi ksiądz przyjmuje rolę moderatora. Nawet jeśli sytuacja wymaga dłuższej wypowiedzi ze strony prowadzącego spotkanie, nie powinien on pomijać tego, że są dwie strony tej interakcji – należy zatem dać też możliwość zabrania głosu wiernym, wysłuchać ich z szacunkiem, zachęcić do rozmowy.
Duszpasterz powinien myśleć o tym, by jego wypowiedź była czytelna dla uczestników. Innymi słowy, powinien trzymać się uniwersalnych maksym komunikacyjnych.
Zasady reguł komunikacyjnych J. Grice’a
Maksyma ilości
Niech twoja wypowiedź zawiera tyle informacji, ile potrzeba. Nie dostarczaj więcej informacji niż trzeba.
Maksyma jakości
Mów tylko to, co do czego jesteś przekonany, że jest prawdziwe. Unikaj mówienia o tym, co nie jest dowiedzione, sprawdzone, potwierdzone, co Ci się wydaje.
Maksyma stosunku
Wypowiadaj się tylko na temat. Unikaj dygresji.
Maksyma sposobu
W swoich wypowiedziach unikaj wieloznaczności, niejasności, nieporządku, wodolejstwa.
Zasady organizacji wypowiedzi G. Leecha
Maksyma poprawności gramatycznej
Możesz łamać zasady gramatyki, ale tylko w stopniu, który nie zakłóca sensu wypowiedzi.
Maksyma spójności
Trzymaj się tematu. W swoich wypowiedziach nawiązuj do pytań i wypowiedzi partnera rozmowy.
Maksyma ekonomiki wypowiedzi
Mów możliwie zwięźle i jasno. Unikaj powtórzeń.
Maksyma ekspresyjności
Mów żywo, z uczuciem nie bądź monotonny.
Maksymy interpersonalne G. Leecha
Maksyma uprzejmości
Przestrzegaj zasad kultury. Staraj się nie urazić słuchaczy.
Maksyma akceptacji
Wyrażaj życzliwość, aprobatę, uznanie, szacunek wobec swojego słuchaczy.
Maksyma skromności
Nie wywyższaj się, nie przechwalaj.
Maksyma zgodności
Wyrażaj zgodę na sądy rozmówcy, a jak nie możesz, uzasadniaj różnicę zdań.
Maksyma kooperacji
Buduj pozytywny klimat spotkania. Postaraj się wyjaśniać wątpliwości słuchaczy.
Maksyma ciekawości
Staraj się zaciekawić słuchacza. Mów w sposób atrakcyjny, absorbujący wyobraźnię i uwagę odbiorcy.
Maksyma ironii
Możesz używać żartobliwego tonu, ironii i kpiny tylko wtedy, gdy ta konwencja jest jasna i akceptowana przez odbiorcę.
Komunikaty księdza podczas prowadzonych spotkań mogą mieć różną postać (w zależności od charakteru i celu spotkania):
- wypowiedzi ustnych;
- materiałów drukowanych, wręczanych uczestnikom spotkania lub zamieszczanych na stronach internetowych parafii;
- obrazowych form multimedialnych, np. slajdów, zdjęć, filmów.
Każdy typ przekazu wymaga „przepustowości”, odpowiedniego kanału komunikacyjnego:
- wypowiedź musi być odpowiednio nagłośniona i niezakłócana przez dystraktory;
- druki muszą być opracowane w odpowiedniej liczbie, w sposób czytelny i w odpowiednim momencie dostarczane uczestnikom; zamieszczane na stronach internetowych powinny być łatwe do odnalezienia, zatytułowane w klarowny sposób, ułożone tematycznie lub z odniesieniem do kogo są kierowane;
- sprzęt multimedialny musi być sprawny, a slajdy (ewentualnie nagrania) widoczne (słyszalne) dla wszystkich uczestników.
Duszpasterz powinien potrafić łączyć cztery grupy umiejętności komunikacyjnych:
- dostrojenie językowe, pozwala nawiązać kontakt i porozumienie „na tych samych falach”;
- podążanie za tokiem wypowiedzi uczestników, polega na uważnym odbieraniu komunikatów od uczestników oraz okazywaniu im, że słucha się ich z uwagą;
- „ogniskowanie” uczestników na tematyce spotkania, przez podtrzymywanie tych wątków ich wypowiedzi, które się z tą tematyka wiążą;
- kierowanie wypowiedziami na spotkaniu (ich tematyką, a nie treścią!), inicjowanie wątków, wprowadzanie tematów, czasem także udzielanie/odbieranie głosu.
Warto również zwrócić uwagę na bariery w skutecznej komunikacji, jakich powinien unikać duszpasterz. Należą do nich:
- okazywanie braku uwagi, niesłuchanie uczestników spotkania, zajmowanie się czymś innym, rozglądanie się i wiercenie, widoczne „wyłączanie się”, przerywanie im lub mówienie jednocześnie z nimi, niecierpliwe kończenie zdań (myśli) za osoby zabierające głos;
- zadawanie nieadekwatnych pytań;
- manieryzm, automatyzm w stosowaniu parafraz i pytań zamkniętych, ujmowanie w parafrazie treści pobocznych i nieistotnych, zarzucanie pytaniami;
- krytykowanie cech osób uczestniczących w spotkaniu zamiast odnoszenia się do problemów przez nich stawianych albo ich konkretnych zachowań łamiących ustalenia;
- osądzanie, oskarżanie i obwinianie uczestników spotkania za trudności w jego prowadzeniu oraz za przedstawione przez nich na forum problemy; przyczepianie etykietek (To pogańskie…, To fałszywe myślenie… itd.);
- uciekanie od kwestii problemowych zgłaszanych przez uczestników przez „niesłyszenie”, bagatelizowanie, zmienianie tematu, zaśmiewanie problemu itp.;
- pouczanie, dawanie dobrych rad, moralizowanie (zakładające narzucanie własnej hierarchii wartości i sposobu myślenia), rozkazywanie (narzucanie swojej woli), wywieranie presji, strofowanie czy zawstydzanie.
więcej przeczytasz na: http://www.pastoralne.pl/pastoralny-doradca-proboszcza/